Karaboğa Yem Fabrikası sahibi ve Güneydoğu Anadolu Sanayici ve İş Adamları Derneği eski Başkanı sanayici Bedrettin Karaboğa, Kuzey Irak’ta son yıllarda daralan ticari hareketliliğin Suriye pazarıyla yeniden canlandırılabileceğini belirterek, Suriye’nin Türkiye için önemli bir ticari üs haline getirilebileceğini söyledi.
Mardin Organize Sanayi Bölgesi’nde faaliyet gösteren sanayicilerden biri olan Karaboğa, bölge ekonomisinin uzun yıllar boyunca Kuzey Irak pazarıyla güçlü bir ticari bağ kurduğunu hatırlatarak, son dönemde uygulanan politikalar ve Irak’ın aldığı ekonomik tedbirler nedeniyle bu ticari potansiyelin ciddi şekilde gerilediğini ifade etti.
“Üretim Var Ama Pazar Daralıyor”
Karaboğa, Mardin’de faaliyet gösteren Karaboğa Yem Fabrikası’nda günlük bin 200 ton üretim kapasitesine sahip olduklarını belirterek, üretimin büyük bölümünün ihracat odaklı planlandığını söyledi. Ancak son dönemde yaşanan pazar daralması nedeniyle iç piyasada haftada yaklaşık bin tonluk satış gerçekleştirebildiklerini dile getirdi.
Bölgedeki sanayi kuruluşlarının üretim gücüne rağmen ihracat kanallarının daralmasının ciddi ekonomik kayıplara yol açtığını ifade eden Karaboğa, özellikle Kuzey Irak pazarındaki değişimin Güneydoğu’daki üreticileri doğrudan etkilediğini belirtti.
Habur Üzerinden 35 Milyar Dolarlık Ticaret
Türkiye ile Kuzey Irak arasındaki ticaret hacmine de dikkat çeken Karaboğa, Habur Sınır Kapısı üzerinden yürütülen ticaretin Türkiye ekonomisi için stratejik önem taşıdığını vurguladı.
Karaboğa, Habur üzerinden Kuzey Irak’a yapılan ticaretin yıllık yaklaşık 17 milyar dolar seviyesinde olduğunu, inşaat sektörü ve diğer yan sektörlerle birlikte bu ekonomik döngünün toplamda 35 milyar dolara ulaştığını söyledi.
Ancak son yıllarda yaşanan siyasi gerilimler ve uygulanan ekonomik politikaların bu ticari hacmi ciddi biçimde tehdit ettiğini belirten Karaboğa, Kuzey Irak’ta faaliyet gösteren Türk şirketlerinin bölge ekonomisindeki rolünün göz ardı edilmemesi gerektiğini ifade etti.
“Irak Pazarı Türk Ürünlerine Kapanıyor”
Irak merkezi hükümetinin son yıllarda kendi sanayi yatırımlarını artırarak yerli üretimi desteklediğini belirten Karaboğa, bunun Türkiye’den yapılan ihracatı doğrudan etkilediğini söyledi.
Irak’ın bazı ürün gruplarına kota uygulamaya başladığını ve ton başına 65 dolar vergi getirildiğini dile getiren Karaboğa, bu uygulamaların özellikle gıda sektöründe faaliyet gösteren Türk firmalarının rekabet gücünü zayıflattığını kaydetti.
“Suriye Pazarı Yeni Bir Kapı Açabilir”
Mardin sanayisinin yeni pazar arayışına girdiğini belirten Karaboğa, bu noktada Suriye’nin önemli bir alternatif olabileceğini ifade etti.
“Suriye sınır kapısı bizim için adeta bir umut kapısıdır” diyen Karaboğa, devletin sınır ticaretini yeniden ele alması ve bölge sanayicisini destekleyecek yeni politikalar geliştirmesi gerektiğini bildirdi.
Suriye ile kurulacak güçlü ekonomik ilişkilerin hem bölge ekonomisine hem de Türkiye’nin dış ticaretine katkı sağlayacağını vurgulayan Karaboğa, şu değerlendirmede bulundu:
“Devletimizin sınır ticaretine yönelik yeni ve yenilikçi uygulamalar geliştirmesi gerekiyor. Irak’ta yaşanan ticari daralmanın Suriye’de tekrar etmemesi büyük önem taşıyor. Suriye’deki tüm kesimlerle etnik köken ayrımı yapılmadan güçlü ilişkiler kurulması, hem Türkiye’nin ekonomik çıkarlarına katkı sağlar hem de Suriye’yi Türkiye için önemli bir ticari üs haline getirebilir.”
Bölge Sanayicisi Yeni Pazar Bekliyor
Bölgedeki sanayi kuruluşlarının üretim kapasitesini koruyabilmesi için ihracat kanallarının açık tutulmasının hayati önem taşıdığını belirten Karaboğa, özellikle sınır ticaretinin canlandırılmasının Güneydoğu Anadolu’daki sanayiciler için büyük bir fırsat yaratabileceğini sözlerine ekledi.