Türkiye Gazeteciler Konfederasyonu (TGK), Türk basınının geleceğini yakından ilgilendiren en önemli toplantılarından birine Sivas'ta ev sahipliği yaptı. Cumhuriyet'in temellerinin atıldığı şehirde gerçekleştirilen 31. Başkanlar Kurulu Toplantısı'nda, yaklaşık iki yıldır akademisyenler, hukukçular ve meslek örgütlerinin katkılarıyla hazırlanan Basın Meslek Yasası Taslağı kapsamlı şekilde ele alındı.
Türkiye'nin dört bir yanından gelen 9 gazeteciler federasyonu ile 73 gazeteciler cemiyetinin başkan ve temsilcilerinin katıldığı toplantıda, gazetecilik mesleğinin karşı karşıya bulunduğu sorunlar, dijital dönüşüm, yapay zekânın haberciliğe etkileri, basın özgürlüğü, yerel medyanın geleceği ve gazetecilerin mesleki hakları masaya yatırıldı.
Toplantının açılış konuşmasını yapan Türkiye Gazeteciler Konfederasyonu Genel Başkanı M. Nuri Kolaylı, basının tarihinin en önemli değişim süreçlerinden birini yaşadığına dikkat çekerek, hazırlanmakta olan yasanın yalnızca bugünün değil, geleceğin gazeteciliğini de şekillendireceğini söyledi.
"Gazetecilik tarihi bir dönüşüm sürecinden geçiyor"
Dijitalleşme ve yapay zekâ teknolojilerinin medya sektörünü kökten değiştirdiğini ifade eden Kolaylı, bilgiye erişimin kolaylaşmasının yanı sıra yanlış bilgi ve dezenformasyonun da aynı hızla yayıldığını belirtti.
Yapay zekânın haber yazabileceğini ancak gazeteciliğin özünü oluşturan vicdanı, etik sorumluluğu ve kamu yararını taşıyamayacağını vurgulayan Kolaylı, şöyle konuştu:"Bugün bilgiye ulaşmak kolaylaştı ancak doğru bilgiye ulaşmak zorlaştı. Yapay zekâ haber metni oluşturabilir fakat kamu vicdanını temsil edemez. Gazetecilik sadece haber üretmek değildir. Gazetecilik; doğrulamak, araştırmak, sorgulamak ve toplum adına denetim görevini yerine getirmektir. Bu nedenle doğrulanmış bilgiye duyulan ihtiyaç hiç olmadığı kadar artmıştır."
"Basın özgürlüğü demokrasinin sigortasıdır"
Konuşmasında özgür basının demokratik toplumların vazgeçilmez unsuru olduğunu vurgulayan Kolaylı, gazeteciliğin yalnızca bir meslek değil, aynı zamanda kamusal sorumluluk taşıyan bir görev olduğunu ifade etti.
Basın özgürlüğünün sadece gazetecilerin hakkı olmadığını belirten Kolaylı, şunları söyledi:"Basın özgürlüğü toplumun doğru bilgi alma hakkının teminatıdır. Gazeteciler özgür değilse toplum da özgür bilgiye ulaşamaz. Güçlü demokrasi ancak güçlü ve bağımsız basınla mümkündür."
Yerel basın alarm veriyor
Toplantının en önemli gündem maddelerinden biri de yerel medyanın yaşadığı ekonomik sıkıntılar oldu.
Artan baskı maliyetleri, yükselen işletme giderleri, dijital dönüşümün getirdiği rekabet ve resmi ilan sistemindeki değişikliklerin Anadolu basınını ciddi biçimde etkilediğini belirten Kolaylı, yerel gazetelerin yalnızca ticari işletmeler olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.
Yerel basının şehirlerin hafızası olduğuna dikkat çeken Kolaylı, şu ifadeleri kullandı:"Yerel gazeteler sadece haber üretmez; kentlerin kültürünü, tarihini ve toplumsal hafızasını yaşatır. Bir gazetenin kapanması, o şehrin belleğinden önemli bir sayfanın kopması anlamına gelir. Yerel basının ayakta kalması yalnızca sektörün değil, demokrasimizin geleceği açısından da büyük önem taşımaktadır."
İki yıllık çalışma Sivas'ta son kez değerlendirildi
Yaklaşık iki yıldır üzerinde çalışılan Basın Meslek Yasası Taslağı'nın, akademisyenler, hukukçular, iletişim fakülteleri, meslek kuruluşları ve gazetecilerin ortak katkılarıyla hazırlandığını belirten Kolaylı, taslağın hiçbir siyasi anlayışın ürünü olmadığını, tamamen gazetecilik mesleğinin ihtiyaçlarından doğduğunu ifade etti.
Hazırlanan taslağın temel hedefinin gazeteciliği sınırlandırmak değil, güçlendirmek olduğunu vurgulayan Kolaylı, düzenlemenin mesleğin saygınlığını artıracak önemli hükümler içerdiğini kaydetti.
Türkiye Basın Meslek Birliği kurulacak
Toplantının en dikkat çekici önerilerinden biri ise Türkiye Basın Meslek Birliğinin kurulması oldu.
Kolaylı, kurulması planlanan birliğin siyasi iktidarlardan, ekonomik çevrelerden ve her türlü dış etkiden bağımsız olacağını belirterek, bu yapının gazetecilik mesleğinin etik değerlerini koruyacağını, eğitim faaliyetlerini organize edeceğini, meslek standartlarını geliştireceğini ve gazetecilerin haklarını savunacağını söyledi.
"Nasıl ki doktorların, avukatların ve mühendislerin güçlü meslek kuruluşları varsa gazetecilerin de bağımsız bir meslek çatısına ihtiyacı vardır." diyen Kolaylı, bu yapının gazetecilik mesleğine kurumsal bir kimlik kazandıracağını ifade etti.
Taslak ilgili kurumlara sunulacak
Toplantıda yapılan değerlendirmelerin ardından Basın Meslek Yasası Taslağı'na son şeklinin verilmesi ve başta TBMM olmak üzere ilgili kamu kurumları ile meslek kuruluşlarına sunulması yönünde görüş birliğine varıldı.
TGK'nin Sivas'ta gerçekleştirdiği 31. Başkanlar Kurulu Toplantısı, yalnızca gazetecilerin mesleki sorunlarının konuşulduğu bir buluşma olmanın ötesine geçerek, Türk basınının geleceğini şekillendirecek yeni bir dönemin başlangıcı olarak değerlendirildi.
Editor : Mehmet ÇELİK
